Het leven van de Maastrichtse kunstenaar Robert Graafland Deel 2
Alle ervaringen en indrukken die Graafland in zijn leven heeft opgedaan zijn merkwaardigerwijs niet terug te vinden in de schilderijen van zijn leerlingen. Is zijn eigen werk vrijwel continue onderhevig aan stijlveranderingen, zijn expressie uit zijn Amsterdamse tijd is bijna niet te vergelijken met zijn hetgeen hij maakt tijdens zijn verblijf in New York, heeft totaal geen invloed op de lessen die hij geeft aan zijn leerlingen in de hoofdstad van Limburg. Toch probeert deze grote meester het culturele en artistieke klimaat in Maastricht te verbeteren en naar een hoger plan te tillen. Hiervoor richt hij in 1910 samen met Vic Reinders, Jan Bakhoven, Guillaume Eberhard, Herman Gouwe , Henri Jonas, J. van der Kooy en Jos Narinx de Limburgse Kunstkring op. Deze vereniging wordt opgezet naar voorbeeld van het Sint Lucasgilde , waarvan Graafland eerder dat jaar lid van is geworden.
Het gezelschap maakt serieus plannen om in Maastricht geregeld tentoonstellingen te houden van leden. Nogal in hetzelfde jaar van oprichting wordt de eerste expositie gehouden in de Dominikanerkerk met werken van Graafland, Bakhoven, Eberhard, Gouwe, Jonas, van der Kooy, Narinx en Postmes. Een succesvolle en actieve periode van exposeren en het verrijken van het culturele leven volgt.
In 1936, als de Limburgse kunstkring het 5e lustrum viert en bijna is uitgerangeerd door de oprichting van de concurrerende Kunstenaarsvereniging Limburg, hebben in die kwart eeuw, 25 groepstentoonstellingen, 30 eenmanstentoonstellingen en 54 tentoonstellingen van niet/leden plaatsgevonden.
Graafland maakt gedurende die periode hevige depressies door. Het leven valt hem zwaar. Dat leidt tot een dramatisch dieptepunt in 1933 als hij een poging doet zichzelf van het leven te beroven. Deze wanhoopsdaad kost hem een oog en doet hem in een psychiatrische inrichting belanden, eerst in Apeldoorn en later in Vught. Wel leidt deze dramatische tijd nog een keer tot een behoorlijke creatieve periode. Graafland keert echter na zijn ontslag uit de inrichting in Brabant niet meer terug naar Maastricht. De laatste jaren van zijn leven brengt hij door in Den Haag en Vught. Vlak voor Nederland vijf jaar lang onder het juk van Nazi-Duitsland geraakte overleed hij op 28 april tijdens een operatie in een ziekenhuis in Heerlen.
Zijn vriend Vic Reinders schreef naar aanleiding van zijn overlijden onderstaand gedicht:
In ’t lentelicht zal men hem grafwaarts leiden
Hem, die dat licht zoo hevig heeft bemind,
Die, telken jaar, gelukkig als een kind,
Het openplooien der witte bloemen beidde,
Strooit op zijn zerk dan witte en rode rozen,
En paarse en hemelsblauwe violier,
Dat lichtdoorzinderd loof de rustplaats siert
Van hem, dien licht en kleur tot meester kozen.
En denkt: de dood nam slechts het lijf, dat viel,
Zijn geest gaf doode stof het lichtend leven,
De schoonheid, die hij schiep, is ons gebleven;
Laten wij danken: biddend voor zijn ziel
John Gerards.
Met dank aan:
Wikipedia
Gezicht van Maastricht, Drs. M.F.A. Dickhaut
Volgende keer vervolgen de serie met de levensloop van Charles Hollman 1877-1953
